Undi Bulgaria buka pangkalan Bezmer kepada KC-135 AS, NATO janji pertahan negara

Keputusan tersebut bukan sekadar urusan logistik ketenteraan. Ia segera mengundang amaran daripada Iran, mendedahkan perbezaan pendirian dalam politik Bulgaria dan mendorong NATO mengulangi jaminannya untuk mempertahankan anggota perikatan itu.

Apakah yang diluluskan Parlimen Bulgaria?

Undian itu dibuat dalam parlimen yang mempunyai 240 kerusi. Sebanyak 136 ahli parlimen menyokong, 13 menentang dan dua berkecuali . Daripada undi sokongan, 121 datang daripada gabungan pemerintah Progressive Bulgaria dan 15 daripada parti MRF. Sebanyak 12 undi bantahan pula datang daripada parti nasionalis Vazrazhdane, manakala satu lagi daripada Progressive Bulgaria; dua ahli parlimen Progressive Bulgaria berkecuali .

Kelulusan penuh itu menyusuli keputusan Jawatankuasa Pertahanan Parlimen pada 21 Julai. Permintaan tersebut dibuat melalui nota diplomatik AS di bawah Perjanjian Kerjasama Pertahanan AS-Bulgaria 2006 .

KC-135 ialah pesawat tangki udara yang digunakan untuk mengisi minyak pesawat lain ketika penerbangan. Kerajaan Bulgaria menegaskan bahawa pesawat berkenaan akan menjalankan tugas sokongan dan logistik, bukan misi serangan. Perdana Menteri Rumen Radev berkata operasi ketenteraan di Timur Tengah tidak akan dijalankan dari wilayah Bulgaria, manakala pesawat itu akan diisi minyak di luar ruang udara Bulgaria .

Presiden Iliana Iotova turut berhujah bahawa kehadiran pesawat tangki tersebut tidak menjadikan Bulgaria sebagai pihak dalam tindakan ketenteraan terhadap Iran .

Perpecahan politik: sokongan kerajaan, bantahan nasionalis

Parti Vazrazhdane yang nasionalis dan pro-Rusia mengetuai bantahan terhadap usul itu. Parti tersebut menuduh kerajaan menyeret Bulgaria ke dalam perang antara AS dengan Iran . Sebahagian ahli parlimen turut menyuarakan kebimbangan bahawa sokongan logistik kepada operasi AS boleh menyebabkan Bulgaria terheret lebih jauh ke dalam konflik .

Sebaliknya, kerajaan menggambarkan keputusan itu sebagai pemenuhan tanggungjawab Bulgaria terhadap sekutu. Radev berkata langkah tersebut adalah sebahagian daripada komitmen Bulgaria sebagai anggota NATO .

Radev juga mengakui bahawa penempatan pesawat AS sebelum ini di lapangan terbang awam Sofia mempunyai kaitan dengan operasi di Timur Tengah. Pengakuan itu menunjukkan bahawa peranan logistik Bulgaria bukanlah sesuatu yang muncul secara tiba-tiba . Beliau bagaimanapun menegaskan tiada sistem senjata ofensif akan ditempatkan di negara tersebut .

Amaran Iran terhadap Sofia

Pada 21 Julai, jurucakap Kementerian Luar Iran, Esmail Baghaei, memberi amaran supaya Bulgaria tidak membenarkan wilayahnya digunakan bagi operasi ketenteraan AS terhadap Iran. Menurut beliau, sebarang aktiviti yang memudahkan serangan AS boleh dianggap sebagai bersubahat dalam "pencerobohan dan jenayah perang" .

Tehran sebelum itu telah menghantar nota diplomatik kepada Sofia pada awal 2026. Nota tersebut memberi amaran supaya lapangan terbang Bulgaria tidak digunakan bagi aktiviti ketenteraan berkaitan Iran dan menyatakan bahawa Iran berhak mengambil "semua langkah yang perlu" untuk melindungi kedaulatan, keselamatan serta kepentingan nasionalnya mengikut undang-undang antarabangsa .

Pemangku Timbalan Menteri Luar Bulgaria Marin Raykov mengakui penerimaan nota itu, tetapi berkata ia tidak sepatutnya mencetuskan kebimbangan awam . Radev pula menolak dakwaan Tehran sebagai tidak berasas, dengan menegaskan bahawa pesawat KC-135 hanya mempunyai tujuan logistik dan bukan ofensif .

NATO janji pertahan Bulgaria

Pada 23 Julai, Kolonel NATO Martin O’Donnell memberitahu Euronews bahawa "NATO akan mempertahankan Bulgaria daripada sebarang tindakan Iran". Beliau merujuk kepada tindakan perikatan itu sebelum ini dalam mempertahankan wilayah Turki daripada serangan peluru berpandu balistik Iran .

Jaminan tersebut hadir selepas Deklarasi Sidang Kemuncak NATO di Ankara pada 8 Julai, yang mengesahkan semula komitmen "teguh" terhadap pertahanan bersama di bawah Artikel 5 Perjanjian Washington. Prinsip utama Artikel 5 ialah serangan terhadap seorang anggota dianggap sebagai serangan terhadap semua anggota, manakala NATO turut menegaskan pendekatan pertahanan 360 darjah .

NATO telah meningkatkan tahap kesiapsiagaan pertahanan udara dan peluru berpandu di sayap timurnya sejak awal 2026 susulan serangan peluru berpandu Iran di rantau berkenaan. Antaranya ialah peluru berpandu balistik yang dilancarkan ke arah Turki dan dipintas oleh sistem pertahanan peluru berpandu NATO .

Greece juga mengerahkan satu bateri peluru berpandu Patriot dan jet F-16 ke utara negara itu bagi membantu melindungi Bulgaria, selepas Sofia membuat permintaan rasmi pada Mac 2026 .

Latar lebih luas: konflik AS-Iran semakin tegang

Penempatan di Bezmer berlaku ketika kempen ketenteraan AS terhadap Iran semakin meluas, dengan Presiden Donald Trump mengancam peningkatan tindakan selanjutnya . Iran sebelum itu melancarkan peluru berpandu balistik ke arah Turki, anggota NATO, dan Cyprus. Menteri Pertahanan Bulgaria Atanas Zapryanov menyifatkan perkembangan itu sebagai "peningkatan yang berbahaya" .

Sumber yang tersedia menggambarkan keadaan tersebut sebagai kempen AS terhadap Iran yang semakin meluas dan perang yang kembali memuncak . Namun, sumber-sumber berkenaan tidak memberikan pengesahan khusus bahawa sebuah gencatan senjata sementara telah runtuh. Oleh itu, konteks yang dapat disahkan ialah kemerosotan usaha diplomatik dan peningkatan ketegangan ketenteraan, bukan butiran khusus mengenai keruntuhan gencatan senjata.

Mengapa undi ini penting?

Bagi Washington, pangkalan Bezmer menyediakan lokasi sokongan udara untuk operasi di Timur Tengah. Bagi Sofia pula, keputusan itu perlu menyeimbangkan dua perkara: memenuhi komitmen sebagai sekutu NATO dan mengelakkan Bulgaria dilihat sebagai peserta langsung dalam perang dengan Iran.

Walaupun kerajaan Bulgaria menegaskan bahawa KC-135 hanya menjalankan misi logistik tanpa senjata ofensif, amaran Tehran menunjukkan bahawa Iran menilai bantuan operasi secara lebih luas. Sebab itu undi 22 Julai bukan hanya keputusan mengenai beberapa pesawat, tetapi juga ujian terhadap kesediaan Bulgaria menanggung risiko politik dan keselamatan sebagai anggota NATO.