Kebimbangan Wartawan Dibebaskan: Sekatan ke atas Belarus Diringankan, tetapi Penindasan Masih Berterusan

Kebimbangan Katsiaryna Andreyeva Tentang Pengurangan Sekatan

Pada 29 Jun 2026, wartawan Belarus yang dibebaskan, Katsiaryna Andreyeva — yang dibebaskan pada Mac 2026 sebagai sebahagian daripada kumpulan 250 tahanan politik dalam perjanjian sekatan yang dirundingkan oleh AS — menyuarakan keraguan serius tentang melonggarkan sekatan ke atas Belarus selagi penindasan berterusan di hadapan Majlis Hak Asasi Manusia PBB di Geneva .

Kebimbangan spesifik beliau:

• Pengurangan sekatan adalah pramatang selagi penahanan baru berlaku. Andreyeva berpendapat bahawa menarik balik sekatan sebagai pertukaran untuk pembebasan tahanan adalah tidak produktif selagi rejim Lukashenko terus menahan orang baharu .
• Lebih 950 tahanan politik masih ditahan. Beliau menyatakan bahawa walaupun pembebasan Mac, lebih daripada 950 tahanan politik — termasuk rakan wartawan Ilyash — masih dipenjarakan .
• Beliau menggambarkan keadaan penjara yang keras dan menyuarakan kebimbangan untuk mereka yang masih ditahan. Andreyeva sendiri menghabiskan lebih lima tahun di penjara sebelum dibebaskan .
• Perjanjian itu tidak menangani punca utama. Beliau memberi amaran bahawa rejim boleh "mengisi semula" populasi penjaranya dengan meneruskan penahanan, menjadikan pembebasan sekali sahaja sebagai asas yang tidak mencukupi untuk pengurangan sekatan .

Dapatan Laporan PBB (Pelapor Khas Nils Muižnieks, dibentangkan Jun 2026)

Laporan Pelapor Khas PBB terkini, yang meliputi 1 April 2025 hingga 31 Mac 2026, menggambarkan keadaan yang suram :

• "Belarus terus menyekat perbezaan pendapat secara sistematik" — laporan itu mendapati tiada tanda peningkatan dalam situasi hak asasi manusia .
• Lebih 950 tahanan politik kekal ditahan setakat laporan itu dibentangkan .
• Rejim mengekalkan amalan represif lama sambil mencipta yang baharu, termasuk menganiaya mereka yang membantu Ukraine .
• Laporan Kumpulan Pakar Bebas PBB pada Mac 2026 mendapati bahawa pada tahun 2025 sahaja, sekurang-kurangnya 1,254 orang telah disabitkan atas tuduhan bermotifkan politik, dan pencabulan hak asasi manusia kekal "serius, sistematik dan meluas," dengan sebahagiannya dianggap sebagai jenayah terhadap kemanusiaan .
• Laporan Dunia 2026 Human Rights Watch menyatakan bahawa penindasan bermotifkan politik berterusan lima tahun selepas protes 2020, dengan pakar PBB memberi amaran bahawa beberapa pelanggaran dianggap sebagai jenayah terhadap kemanusiaan .

Kenyataan EU Mengenai Penindasan Berterusan

Kesatuan Eropah telah berulang kali mengutuk keadaan itu:

• Mac 2025 (Kenyataan EU di Majlis Eropah): EU mengatakan ia masih "sangat bimbang tentang pencabulan hak asasi manusia yang berterusan di Belarus, termasuk penangkapan sewenang-wenangnya, penyeksaan dan layanan buruk, penafian hak kepada proses undang-undang dan perbicaraan yang adil," dengan menyatakan bahawa lebih 1,250 tahanan politik kekal ditahan secara tidak adil pada masa itu .
• Jun 2025 (EU di Majlis Hak Asasi Manusia PBB): EU menyatakan kebimbangan yang kuat tentang penemuan Pelapor Khas, mengutuk "penindasan bermotifkan politik yang berterusan dan tindakan keras terhadap kebebasan bersuara, berhimpun dan berpersatuan, termasuk melalui penyalahgunaan undang-undang keganasan dan anti-ekstremisme" .
• Oktober 2025 (resolusi Parlimen Eropah): MEP mengecam keras penindasan di Belarus, menuntut pembebasan semua tahanan politik, dan menyeru penglibatan EU yang berterusan dan sokongan untuk pasukan demokrasi .
• EU tidak mengiktiraf pilihan raya presiden Januari 2025 sebagai sah dan telah menyifatkan rejim Lukashenko sebagai meluaskan penindasan di luar sempadan Belarus, menyasarkan warga Belarus di luar negara dengan pengawasan, ugutan, dan pendakwaan .

Kesimpulan: Amaran utama Andreyeva — bahawa pengurangan sekatan tanpa menamatkan sistem penindasan yang mendasari adalah tawaran yang cacat — disokong kuat oleh kedua-dua PBB dan EU, yang mendokumentasikan bahawa penangkapan, penyeksaan, sabitan bermotifkan politik, dan pencabulan hak asasi manusia yang sistematik berterusan tanpa henti di bawah Lukashenko.