Mengapa serangan di Teluk mendorong Brent ke AS$108 dan WTI melepasi AS$103

Harga minyak melonjak kerana pedagang perlu mengambil kira dua risiko yang saling berkait: serangan baharu di sekitar laluan perkapalan Teluk dan penutupan saluran paip utama Arab Saudi yang menjadi laluan alternatif untuk mengelakkan Selat Hormuz.

Pada pembukaan dagangan Isnin, niaga hadapan minyak Brent meningkat AS$3.62, atau 3.46%, kepada AS$108.23 setong. Minyak mentah West Texas Intermediate (WTI), penanda aras Amerika Syarikat, pula naik AS$3.15, atau 3.15%, kepada AS$103.20 setong. Kenaikan itu mencerminkan kebimbangan bahawa gangguan transit boleh berkembang menjadi kekurangan bekalan fizikal yang lebih berpanjangan. 1

Serangan hujung minggu menaikkan premium risiko segera

Insiden pada hujung minggu meningkatkan ketidaktentuan terhadap infrastruktur Saudi dan keselamatan kapal di Teluk. Media kerajaan Saudi melaporkan kerosakan pada rumah serta sebuah masjid di wilayah Jazan yang dikaitkan dengan serangan Houthi. Houthi pula menyatakan mereka menyerang sebuah pangkalan tentera Saudi di wilayah bersebelahan. 1

Di Selat Hormuz, agensi United Kingdom Maritime Trade Operations melaporkan sebuah peluru mengenai kapal, mencetuskan kebakaran dan menyebabkan anak kapal dipindahkan keluar. Iran berkata sebuah kapal komersial Iran di luar pesisir pantainya mengalami satu kematian serta empat kecederaan. 1

Bagi pasaran minyak, isu utamanya bukan setiap insiden secara berasingan. Serangan itu berlaku ketika saluran paip Timur-Barat Arab Saudi—laluan utama untuk menghantar eksport tanpa melalui Hormuz—sudah pun ditutup. Ini menambah risiko kepada laluan pintasan di sekitar selat itu serta keselamatan trafik kapal dalam selat berkenaan. 1

Mengapa penutupan saluran paip Saudi sangat penting

Arab Saudi menggunakan saluran paip Timur-Barat untuk menghantar sekitar 4 juta tong sehari ke Yanbu di pantai Laut Merah. Jumlah itu bersamaan kira-kira 4% daripada bekalan minyak global. Laluan ini penting dari sudut strategik kerana eksport boleh mengelakkan Selat Hormuz. 17

Saluran paip itu ditutup selepas serangan dron, dan pihak berkuasa Saudi belum mengumumkan tarikh operasi akan disambung semula. Sumber industri memberitahu Reuters bahawa minyak simpanan di Yanbu cukup untuk mengekalkan eksport hanya sekitar lima hingga tujuh hari jika tiada aliran baharu melalui saluran paip. 17

Ini tidak bermakna 4% bekalan minyak dunia terus hilang daripada pasaran. Sebaliknya, ia ialah jumlah yang boleh terjejas jika penutupan berlarutan melepasi tempoh stok tersedia dan pilihan logistik lain tidak dapat menampung kekurangan itu. Anggaran tempoh pembaikan daripada sumber berbeza-beza, daripada beberapa hari hingga lima atau enam minggu. 17

Kebimbangan kedua di Laut Merah

Bab el-Mandeb, pintu masuk ke Laut Merah, juga merupakan laluan sempit yang penting bagi penghantaran tenaga. Laporan mengenai kemaraan Houthi di sekitar Pulau Perim menambahkan kebimbangan terhadap keselamatan trafik di Laut Merah dan laluan eksport Saudi.

Namun, laporan yang dibekalkan tidak mengesahkan secara bebas bahawa kawalan ke atas Perim sahaja akan meletakkan tambahan 4% hingga 5% bekalan minyak dunia dalam risiko. Angka yang lebih kukuh disokong sumber ialah kira-kira 4 juta tong sehari yang sebelum ini dihantar menerusi saluran paip Timur-Barat Arab Saudi. 17

Mengapa harga sudah pun melepasi AS$100

Lonjakan terbaharu berlaku selepas kenaikan besar pada minggu sebelumnya. Brent naik kira-kira 8% dan melepasi AS$100 setong buat kali pertama sejak Julai, apabila konflik yang lebih meluas serta kekangan di sekitar Hormuz mengetatkan jangkaan bekalan. 11

Serangan baharu itu penting kerana dua saluran yang berpotensi meredakan tekanan terjejas serentak:

• Eksport Saudi melalui Laut Merah: Penutupan saluran paip Timur-Barat mengehadkan keupayaan kerajaan itu untuk mengalihkan minyak di luar Hormuz. 17
• Pengaturan diplomatik untuk perkapalan: Rundingan bagi menangani laluan kapal melalui Hormuz tidak diteruskan seperti dirancang. 18

Pasaran lazimnya menetapkan harga berdasarkan jangkaan kekurangan sebelum ia muncul dalam data bekalan rasmi. Dalam kes ini, kebimbangannya ialah gangguan transit singkat boleh berubah menjadi pengurangan eksport sebenar apabila stok Yanbu menyusut sebelum saluran paip pulih.

Mengapa penangguhan mesyuarat Oman memberi kesan

Mesyuarat antara Iran dan negara-negara Teluk yang dijadualkan di Oman bertujuan membincangkan pengaturan perkapalan melalui Selat Hormuz. Oman berkata mesyuarat itu ditangguhkan “demi mencapai konsensus”, manakala Iran menyatakan ia tidak akan membuka semula selat tersebut sehingga tuntutan Amerika Syarikat dipenuhi. 18

Penangguhan itu sendiri tidak serta-merta menghentikan aliran minyak, tetapi ia melemahkan keyakinan bahawa perjanjian operasi bagi memperbaiki akses perkapalan atau mengurangkan bahaya kepada kapal dapat dicapai dengan cepat. Ketika serangan berlaku di sekitar laluan transit minyak paling penting di rantau itu, ketiadaan jalan keluar diplomatik dalam masa terdekat menyokong premium risiko yang lebih tinggi pada harga minyak mentah. 18

Apa yang boleh menentukan hala tuju harga seterusnya

Tumpuan pasaran kini ialah sama ada Arab Saudi dapat membaiki saluran paip Timur-Barat dengan cepat dan sama ada diplomasi dapat menghasilkan pengaturan perkapalan yang berfungsi melalui Hormuz.

Jika saluran paip kekal ditutup sehingga stok Yanbu habis, jumlah eksport Saudi boleh dikurangkan, sekali gus meletakkan sehingga kira-kira 4% bekalan global dalam risiko, menurut pembeli dan pedagang yang dipetik Reuters. 17 Jika rundingan gagal menghasilkan pengaturan operasi dan serangan berterusan, minyak mentah mungkin terus membawa premium geopolitik yang besar. 18

Penganalisis IG, Tony Sycamore, berkata minyak boleh bergerak ke arah AS$119.48—paras tertinggi yang dicapai sekitar Mac—sekiranya rundingan Oman tidak membuahkan hasil dan saluran paip tidak dipulihkan dengan segera. Itu ialah senario pasaran, bukannya kepastian; pembaikan yang pantas, pengaturan perkapalan yang berkesan atau pengurangan serangan boleh menurunkan premium risiko bekalan. 1