Ekonomi Singapura rancak kerana AI, tetapi adakah peluang kerja turut bertambah?

Ekonomi boleh berkembang pesat tanpa pengambilan pekerja meningkat pada kadar yang sama. Bagi Singapura, pelaburan berkaitan kecerdasan buatan (AI) boleh merancakkan pengeluaran dan perdagangan, sementara penggunaan AI di tempat kerja membolehkan syarikat menghasilkan lebih banyak dengan jumlah kakitangan yang hampir sama. Itulah risiko pertumbuhan yang kurang menjana pekerjaan. Namun, data semasa belum menunjukkan kemerosotan pasaran kerja secara menyeluruh, apatah lagi membuktikan AI sebagai punca kenaikan pemberhentian kerja. 3536219

Pertumbuhan kukuh, isyarat pekerjaan bercampur

Dalam tinjauan September oleh Penguasa Kewangan Singapura (MAS), pakar ekonomi yang mengambil bahagian menjangkakan keluaran dalam negara kasar (KDNK) berkembang 5.0% pada 2026. Kementerian Perdagangan dan Industri (MTI) pula mengunjurkan pertumbuhan 4.5% hingga 5.5%. Kedua-duanya ialah ramalan, bukan angka pertumbuhan muktamad bagi tahun tersebut. 3741

Pada suku kedua 2026, jumlah pekerjaan meningkat 11,400—kenaikan untuk suku ke-19 berturut-turut. Namun, pekerjaan dalam kalangan penduduk, iaitu warganegara dan pemastautin tetap, bertambah hanya 2,200, berbanding 5,400 pada suku pertama. Pekerjaan bukan penduduk menyumbang 9,200 kepada kenaikan suku kedua. Dalam tempoh yang sama, jumlah pemberhentian kerja meningkat daripada 3,830 kepada 4,620, manakala kekosongan jawatan turun kepada 68,600. Kadar pengangguran keseluruhan pada Jun masih rendah, iaitu 1.9%, dan kadar bagi penduduk ialah 2.9%. 2319

Angka ini memberi sebab untuk berwaspada, bukan untuk menyimpulkan bahawa AI sudah menyebabkan kehilangan pekerjaan secara besar-besaran. Kementerian Tenaga Manusia Singapura menyatakan bahawa pihaknya belum dapat memastikan sejauh mana AI menyumbang kepada kenaikan pemberhentian kerja. 19

Dua cara AI boleh merenggangkan hubungan antara KDNK dan pekerjaan

Pertama, perbelanjaan global untuk cip, pusat data dan infrastruktur pengkomputeran memberi manfaat kepada rantaian bekalan teknologi Singapura. MTI mengenal pasti elektronik, kejuruteraan ketepatan dan perdagangan borong antara sektor yang mendapat manfaat daripada pelaburan berkaitan AI. Kegiatan ini boleh meningkatkan pengeluaran serta perdagangan tanpa semestinya menambah pengambilan penduduk pada kadar yang setara. 3536

Kedua, AI boleh mengambil alih sebahagian tugas dalam pekerjaan sedia ada. Jika satu pasukan mampu menyiapkan lebih banyak kerja tanpa menambah kakitangan, hasil syarikat meningkat tetapi peluang baharu mungkin tidak berkembang seiring. Jika tugas rutin peringkat junior semakin berkurang, pekerja baharu juga mungkin kehilangan sebahagian peluang untuk belajar melalui kerja. Itu risiko kepada laluan kerjaya, bukan bukti bahawa semua jawatan permulaan sedang lenyap. Seperti teknologi terdahulu, AI juga boleh mewujudkan tugas yang melengkapi kerja manusia; keseimbangan akhirnya belum diketahui. 1824

Siapa mendapat manfaat?

Kesannya tidak semestinya sama bagi setiap firma atau pekerja. Syarikat yang mampu melabur dalam AI dan mereka bentuk semula tugas mungkin mendapat lebih banyak manfaat. Pekerja yang tahu menggunakan serta menyemak hasil AI boleh menemui peluang baharu, sedangkan yang lain mungkin berdepan pilihan kerja lebih sempit. Jika peningkatan produktiviti lebih banyak menjadi keuntungan pemilik perniagaan daripada kenaikan gaji dan kemajuan kerjaya, KDNK boleh meningkat tanpa manfaat yang setara kepada pekerja biasa. Ini kemungkinan yang perlu diuji dengan data, bukan kesimpulan tentang seluruh ekonomi Singapura. 1824

Sektor perbankan menunjukkan mengapa hasilnya tidak boleh diringkaskan sebagai ‘AI mengambil kerja’. DBS menyatakan rancangan untuk membawa masuk lebih 500 anak muda tempatan pada 2026 melalui program rakan pengurusan, latihan amali dan latihan kerja. Kategori ini tidak semuanya boleh dikira sebagai pekerjaan tetap. Secara berasingan, 23 institusi kewangan komited melatih tenaga kerja mereka di Singapura—berjumlah lebih 80,000 orang—dalam kemahiran AI penting menjelang 2028. Komitmen latihan membuka peluang, tetapi jumlah peserta yang menamatkan kursus sahaja tidak membuktikan mereka memperoleh pekerjaan yang berterusan atau gaji lebih baik. 2317

Menurut laporan yang dipetik CNA, dalam kalangan syarikat Singapura yang telah menggunakan AI, 6.2% melaporkan pengurangan kakitangan dan 8.5% melaporkan pengambilan pekerja yang lebih rendah. Banyak syarikat lain melaporkan mereka bentuk semula pekerjaan, mewujudkan peranan berkaitan AI atau menempatkan semula pekerja. Tindak balas firma jelas berbeza-beza. 18

Ukur pekerjaan yang terhasil, bukan pertumbuhan sahaja

Pilihan syarikat akan banyak menentukan hasilnya. Mereka boleh menggunakan masa dan kos yang dijimatkan untuk membangunkan perkhidmatan serta pasaran baharu, sambil mengekalkan tugasan junior yang diselia agar pekerja baharu tetap dapat belajar. Pekerja pula memerlukan ruang untuk menggabungkan kemahiran AI dengan kepakaran bidang dan pertimbangan sendiri. Sokongan latihan dan peralihan kerjaya kerajaan paling berguna apabila berkait dengan kekosongan sebenar, pengalaman bekerja dan pemadanan pekerjaan—bukan sijil semata-mata. Pendekatan yang dinyatakan kerajaan Singapura ialah mengiringi peningkatan produktiviti dengan latihan semula, perubahan peranan dan peluang pekerjaan. 24

Ukuran penting selepas ini bukan KDNK atau bilangan orang yang dilatih sahaja. Perhatikan pengambilan penduduk, peluang peringkat permulaan, kejayaan mendapat kerja semula selepas diberhentikan, gaji dan kemajuan kerjaya. Petunjuk itulah yang akan menunjukkan sama ada pertumbuhan dipacu AI turut menjadi pekerjaan yang baik untuk rakyat Singapura. 21824