Peraturan AI di EU, AS, China dan Singapura: Mana yang sudah mengikat?

Jika sesebuah negara membincangkan langkah keselamatan AI, adakah langkah itu sudah wajib dipatuhi? Belum tentu. Setakat 20 September 2026, perbezaan paling penting dalam membandingkan EU, Amerika Syarikat (AS), China dan Singapura ialah antara undang-undang yang sudah terpakai, kewajipan yang dijadualkan kemudian, cadangan dan panduan sukarela.7111416

EU: satu akta, tetapi bukan satu tarikh

Akta AI Kesatuan Eropah (EU) mula berkuat kuasa pada Ogos 2024, namun peruntukannya mula terpakai secara berperingkat.7 Pendekatan berasaskan risikonya membezakan amalan yang dilarang daripada penggunaan AI berisiko tinggi dan sistem yang tertakluk pada keperluan lain. Antara amalan yang dikenal pasti oleh Suruhanjaya Eropah sebagai dilarang ialah manipulasi atau penipuan yang memudaratkan, eksploitasi kerentanan, pemarkahan sosial dan pengumpulan imej secara tidak bersasar untuk membina pangkalan data pengecaman wajah.3 Bidang berisiko tinggi pula merangkumi biometrik, infrastruktur kritikal, pendidikan, pekerjaan dan kawalan sempadan.6

Tarikh pematuhan bergantung pada jenis sistem. Susulan langkah pemudahan pada 2026, Parlimen Eropah mengumumkan 2 Disember 2027 bagi kewajipan sistem berisiko tinggi kendiri, dan 2 Ogos 2028 bagi sistem tertentu yang digunakan sebagai komponen keselamatan.5 Parlimen turut mengumumkan kelulusan langkah melarang sistem AI yang menghasilkan bahan penderaan seksual kanak-kanak atau kandungan intim tertentu tanpa persetujuan.5 Namun, kelulusan Parlimen sahaja tidak membuktikan bahawa setiap bahagian langkah itu sudah boleh dikuatkuasakan pada 20 September.

Pejabat AI EU dan pihak berkuasa negara anggota dikenal pasti sebagai badan penguat kuasa dalam FAQ Suruhanjaya Eropah. Bagaimanapun, FAQ itu bertarikh 23 September 2026, selepas tarikh rujukan artikel ini; ia bukan bukti yang telah diterbitkan menjelang 20 September.1 Bahan yang tersedia juga tidak mencukupi untuk memperincikan keseluruhan empat kategori risiko, semua kewajipan pelabelan atau setiap syarat teknikal bagi sistem berisiko tinggi.

AS: tiada akta menyeluruh di peringkat persekutuan

AS tidak mempunyai satu undang-undang AI persekutuan yang menyeluruh. Sebaliknya, inisiatif persekutuan dan negeri wujud bersama pengawasan oleh agensi sedia ada, termasuk Federal Trade Commission, iaitu agensi yang antara tugasnya melindungi pengguna.1116 Keutamaan Rumah Putih terhadap piawaian nasional yang lebih ringan bukanlah, dengan sendirinya, undang-undang menyeluruh.11

Colorado menunjukkan betapa pentingnya menyemak versi undang-undang yang terkini. Undang-undang negerinya pada 2024 menangani diskriminasi algoritma dalam keputusan penting yang melibatkan AI berisiko tinggi. Undang-undang yang ditandatangani pada Mei 2026 memansuhkan dan menggantikan peruntukan itu dengan keperluan yang menumpukan teknologi membuat keputusan automatik; petikan sumber yang tersedia tidak mengesahkan tarikh mula pemakaian peraturan gantian tersebut.913 Di California pula, satu ulasan undang-undang melaporkan bahawa undang-undang mengenai chatbot pendamping, ketelusan data latihan AI dan ketelusan AI frontier mula berkuat kuasa pada 1 Januari 2026.12

Dakwaan bahawa AS sudah mewajibkan “suis mati” AI di seluruh negara perlu diteliti: bukti yang tersedia tidak mengenal pasti kewajipan persekutuan yang telah diluluskan, skopnya atau tarikh kuat kuasanya.

China: peraturan khusus bagi perkhidmatan AI generatif

Interim AI Measures dikenal pasti sebagai peraturan pentadbiran khusus untuk perkhidmatan AI generatif di China. Perbandingan yang diterbitkan pada 20 September menggambarkan pendekatan lebih luas di bawah pengawasan pihak berkuasa ruang siber China, dengan perhatian terhadap penggunaan data yang sah, pelabelan kandungan dan perlindungan kanak-kanak.1611

Ini menyokong gambaran bahawa China menggunakan beberapa peraturan khusus, bukannya satu akta AI menyeluruh seperti EU. Namun, petikan yang tersedia tidak menetapkan dengan tepat bila pendaftaran perkhidmatan diwajibkan, apakah syarat persetujuan bagi data latihan, atau bila cadangan perlindungan untuk AI pendamping mula terpakai. Peringatan supaya pengguna berehat, semakan umur dan sekatan hubungan maya tidak wajar dilabel sebagai kewajipan yang sudah boleh dikuatkuasakan tanpa pengesahan lanjut.

Singapura: peraturan sedia ada dan panduan yang berkembang

Menurut penjejak peraturan yang digunakan untuk perbandingan ini, Singapura belum mempunyai satu statut khusus yang mengawal AI secara langsung; pendekatannya menggunakan peraturan sedia ada bersama rangka kerja tadbir urus AI.1611 Pada 2026, Penguasa Pembangunan Infokom Media (IMDA) menerbitkan Rangka Kerja Model Tadbir Urus AI bagi AI beragen, iaitu AI yang boleh melaksanakan tindakan bagi pihak pengguna. Suruhanjaya Perlindungan Data Peribadi (PDPC) pula mengeluarkan cadangan garis panduan mengenai penggunaan data peribadi dalam AI generatif.14

Rangka kerja tadbir urus tidak semestinya wajib dipatuhi, dan cadangan garis panduan bukan peraturan yang sudah mengikat. Petikan yang tersedia juga tidak membuktikan bahawa syor tertentu—seperti kelulusan manusia sebelum ejen AI mengambil tindakan berisiko tinggi atau pemberitahuan kepada pengguna tentang penggunaan data mereka untuk melatih AI—wajib dilaksanakan pada 20 September.

Soalan paling berguna untuk pembaca ialah: siapa yang perlu mematuhi sesuatu langkah perlindungan, berdasarkan kuasa undang-undang yang mana, dan mulai tarikh bila? Tanpa tiga jawapan itu, senarai langkah keselamatan boleh memberi gambaran yang mengelirukan tentang perlindungan yang benar-benar sudah berkuat kuasa.